Το Πείραμα της Μεσογείου

Του Γεωργούλα Σταύρου

Τελευταία, φίλοι και φίλες, έχω αρχίσει να πιστεύω ότι η ανάγκη μου για σφαιρική και ολοκληρωμένη ενημέρωση έχει αρχίσει να καπελώνεται από την ανάγκη μου να κρατήσω κάπως τα μπόσικα στο μυαλό μου. Φαίνεται πως όσα περισσότερα μαθαίνεις, όσο περισσότερο ενημερώνεσαι, τόσο περισσότερο χάνεις τον μπούσουλα! Βέβαια μην φανταστείτε ότι πηγή πληροφόρησής μου είναι η τηλεόραση. Σε καμία περίπτωση!!! Βλέπετε, τα κανάλια, σχετικά με κάποια θέματα, μία και μόνο τακτική ακολουθούν. Το κουκούλωμα. Άκρα του τάφου σιωπή. Σιγή Ιχθύος. Μόνο που φοβάμαι ότι οι Ιχθείς μπορεί να σιγήσουν κυριολεκτικά με αυτά που συμβαίνουν τελευταία στη γειτονιά μας. Κι όταν λέω γειτονιά, σκεφτείτε Μεσόγειο.
Ίσως να μην το γνωρίζουν οι περισσότεροι αλλά τούτη τη  στιγμή που γράφω βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία της υδρόλυσης ολόκληρου του χημικού οπλοστασίου της Συρίας, δηλαδή του μεγαλύτερου χημικού οπλοστασίου στον κόσμο (που ξέρουμε). Θα μου πείτε, τι σχέση έχει αυτό τώρα ρε αδερφέ; Και τι σε νοιάζει εσένα; Στο σπίτι σου θα γίνει; Ε ναι λοιπόν. στο σπίτι μου θα γίνει! Και συγκεκριμένα 250 ναυτικά μίλια από την ακτή της Κρήτης. Και για να κάνουμε και μια σύνδεση με τα προηγούμενα,  είδατε από τα δελτία ειδήσεων να δίδεται η δέουσα προσοχή στο τεράστιας σημασίας αυτό περιβαλλοντικό ζήτημα; Τι κι αν η Μεσόγειος κινδυνεύει να μετατραπεί σε οικολογική βόμβα μεγατόνων, εδώ εμείς έχουμε ανασχηματισμό!!! Το μόνο που ακούσαμε για το καυτό αυτό θέμα είναι ότι  η ελληνική κυβέρνηση “έχει μεταφέρει τις ανησυχίες τις όσον αφορά στον οριστικό τρόπο καταστροφής των όπλων και στις ΗΠΑ” και “ζήτησε να ληφθούν όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε αυτή η διαδικασία καταστροφής να μην οδηγήσει σε άλλους κινδύνους”. Να χαρώ εγώ ανταπόκριση!!! Μπράβο ρε παιδιά. Τώρα μπορώ να κοιμηθώ ήσυχος.
Όμως, ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Μετά την παράδοση του χημικού οπλοστασίου της Συρίας στον ΟΗΕ, αποφασίστηκε, ορθά και συνετά, η εξουδετέρωσή του με την μέθοδο της υδρόλυσης. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται εδώ και χρόνια στις ΗΠΑ χωρίς συνέπειες και θεωρείται ασφαλής. Με μόνη διαφορά ότι αυτή τη φορά η διαδικασία θα λάβει χώρα εν πλω!!! Συγκεκριμένα 700 τόνοι χημικών έχουν ήδη μεταφερθεί στο ειδικά διαμορφωμένο γι’ αυτόν τον σκοπό αμερικανικό πλοίο Cape Ray, το οποίο για τους επόμενους τρείς μήνες θα κόβει βόλτες στα πέριξ κουβαλώντας ένα φορτίο ικανό να νεκρώσει ολόκληρη τη Μεσόγειο σε περίπτωση ατυχήματος. Οι επιστήμονες μιλούν για μία εξαιρετικά επικίνδυνη με απρόβλεπτες συνέπειες πράξη, που απειλεί τη δημόσια υγεία, το περιβάλλον αλλά και την οικονομία όλης της περιοχής του κλειστού θαλάσσιου περιβάλλοντος της Μεσογείου. Τα χημικά απόβλητα δε της διαδικασίας, η μάζα των οποίων υπολογίζεται ότι θα είναι περίπου δεκαπλάσια από το ίδιο το οπλοστάσιο, θα μεταφερθούν σε άλλες χώρες για περαιτέρω επεξεργασία, μια εξίσου επικίνδυνη διαδικασία.
Συμφωνώ ότι η καταστροφή των χημικών όπλων είναι εκ των ων ουκ άνευ. Εδώ όμως το πράγμα βρωμάει. Γιατί, η κατά τα άλλα περιβαλλοντικά ευαίσθητη Ευρώπη, υπό ελληνική προεδρία, δεν έχει αντιδράσει δυναμικά σε αυτήν την κινούμενη καταστροφή για τη Μεσόγειο, αλλά σιώπησε, και ούτε καν ζήτησε, έστω, εκτίμηση κινδύνων και περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε περίπτωση ατυχήματος; Όλες οι αρμόδιες υπηρεσίες τηρούν απόλυτη μυστικότητα, γεγονός φυσικά που μόνο ανησυχία και υποψίες προκαλεί. Κανένα στοιχείο δεν βγήκε από επίσημα χείλη σχετικά με το είδος και την ποσότητα των χημικών αλλά και την επικινδυνότητα των διαδικασιών της υδρόλυσης εν πλω και της μεταφοράς των υπολειμμάτων.
Η αλήθεια είναι ότι η χερσαία καταστροφή απαιτεί πολύ περισσότερο χρόνο και απείρως περισσότερο χρήμα. Η εγκατάσταση μιας μονάδος εξουδετέρωσης χημικών όπλων επί χερσαίου εδάφους κοστίζει περίπου εκατό εκατ. δολάρια και τα έξοδα συντήρησης είναι τεράστια, ενώ μπορεί να παραμείνει αδρανής για μεγάλο χρονικό διάστημα. Είναι όμως άκρως εγκληματικό να θέτεις συνειδητά σε κίνδυνο τις ζωές και το μέλλον εκατομμυρίων ανθρώπων μόνο και μόνο για να προστατεύσεις οικονομικά συμφέροντα. Η ευθύνη της καταστροφής ΠΡΕΠΕΙ να βαραίνει αποκλειστικά τις χώρες και τις εταιρείες που κατασκεύασαν τα όπλα και κέρδισαν από την πώλησή τους. (Ως γνωστόν, η Συρία αγόρασε το μεγαλύτερο κομμάτι του χημικού της οπλοστασίου από την Αγγλία).
Από την άλλη η Μεσόγειος επιλέχθηκε γι’ αυτήν τη διαδικασία γιατί είναι λεκάνη, είναι μια κλειστή και ήρεμη θάλασσα. Σε περίπτωση ατυχήματος, τα χημικά θα παραμείνουν στη λεκάνη και δεν θα διαρρεύσουν στον Ατλαντικό. Αυτό όμως από μόνο του υποδηλώνει ότι υπάρχει πιθανότητα κάτι να πάει στραβά. Ο Ευ. Βενιζέλος, σε επιστολή του στους φορείς της Κρήτης, όπου οι αντιδράσεις είναι πολύ έντονες, τόνισε ότι η αποτροπή της επιλογής της Μεσογείου δεν κατέστη δυνατή, κυρίως γιατί «δεν υπήρξε από άλλες μεσογειακές χώρες αντίδραση αντίστοιχη με την ελληνική» και διότι «οι καιρικές συνθήκες κρίνονται από τον Οργανισμό για την Απαγόρευση των Χημικών Οπλων (ΟΑΧΟ) καταλληλότερες από αυτές του Ατλαντικού». Άλλα αντ’ άλλα, της Παρασκευής το γάλα! Σε ελεύθερη μετάφραση, σιγά μη σας ρωτούσαμε κιόλας!!! Το πλέον τραγικό όμως της υπόθεσης είναι ότι αν το “πείραμα” αυτό πετύχει, τότε θα καθιερωθεί ως μέθοδος η υδρόλυση επί πλοίου και η Μεσόγειος θα γίνει μόνιμος χώρος εξουδετέρωσης χημικών όπλων!!! Κάτι που σημαίνει φυσικά ότι με κάθε βόλτα του Cape Ray  (του πλοίου πάνω στο οποίο θα γίνεται η υδρόλυση) θα αυξάνονται δραματικά οι πιθανότητες ατυχήματος.
Κι αν όλα βρίσκονται υπό έλεγχο και έχουν ληφθεί όντως όλα τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας, για ποιο λόγο δύο ημέρες πριν από τις ευρωεκλογές εκδόθηκε υπουργική απόφαση με την οποία αναστέλλεται από τις 24 Μαΐου και έως τις 15 Ιουλίου η αλιεία σε περιοχές της Μεσογείου νοτιοδυτικά της Κρήτης και νότια της Πελοποννήσου και των Ιονίων Νήσων, στην περιοχή της Μεσογείου δηλαδή όπου αναμένεται να ξεκινήσει η υδρόλυση των χημικών κατά το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα; Εκτός κι αν η κυβέρνηση έχει αποδεχτεί την επικινδυνότητα του εγχειρήματος και αποδεικνύει για ακόμη μια φορά πόσο καλά μπορεί να παίξει τον ρόλο του υποτακτικού.
Η ιστορία αυτή έχει βάθος. Και φαίνεται πως έχει και μέλλον. Για το δικό μας το μέλλον είναι που δεν είμαι και τόσο σίγουρος.